Medlemskap i folketrygden

Det er reglane i folketrygdlova eller trygdeavtaler Noreg har inngått med andre land, som avgjer om du er medlem eller ikkje. Det er ikkje avgjerande om du er norsk statsborgar, registrert i folkeregisteret eller betalar skatt til Noreg.

Når er du medlem i folketrygda?

Pliktig medlem etter reglane i folketrygdlova

Medlem som busett i Noreg

Er du busett i Noreg, er du som hovudregel medlem i folketrygda.

For å bli rekna som busett, må du opphalde deg i Noreg i minst tolv månadar. Det er ein føresetnad for medlemskapen at du har lovleg opphald i Noreg. Når du flytter til Noreg for å vere her i minst tolv månader, blir du medlem frå innreisedatoen.

Når du er medlem som busett i Noreg, kan du opphalde deg i utlandet i inntil 12 månadar i strekk, og fortsatt vere medlem i folketrygda. Du kan også pendle mellom Noreg og utlandet og vere i utlandet i inntil seks månadar i to eller fleire år. Om du er yrkesaktiv, er det føresett i tillegg at du arbeider for norsk arbeidsgjevar som har plikt til å betale arbeidsgjevaravgift i Noreg, og at du ikkje får løn frå utanlandsk arbeidsgjevar.

Ikkje busett i Noreg

Sjølv om du ikkje bur i Noreg, er du medlem i folketrygda om du

• arbeider i Noreg eller på norsk kontinentalsokkel
• er norsk statsborgar / EØS-statsborgar og tilsett på norsk skip. Det er unntak om du er cateringtilsett på turistskip registrert i Norsk Internasjonalt Skipsregister NIS  
• er norsk statsborgar / EØS-statsborgar og tilsett i norsk statsteneste i utlandet
•  er norsk statsborgar / EØS-statsborgar og studerer i utlandet med lån eller stipend frå Lånekassen. Det er unntak om du studerer innanfor Norden, (då skal du vere medlem i trygda i det landet der du er folkeregistrert)

Frivillig medlemskap etter reglane i folketrygdlova

Frivillig medlemskap i folketrygda under opphald i Noreg

Om du skal opphalde deg i Noreg i tre til tolv månadar utan å arbeide her og har sterk tilknyting til Noreg, kan du ha rett til frivillig medlemskap i folketrygda.

Frivillig medlemskap i folketrygda under opphald utanfor Noreg

Om du er pliktig medlem i folketrygda og skal opphalde deg i utlandet, kan opphaldet i utlandet medføre at medlemskapen i folketrygda tek slutt. Om den pliktige medlemskapen tek slutt, bør du undersøkje om du har rett til frivillig medlemskap i folketrygda under utanlandsopphaldet.

Trygdeavtale

Noreg har trygdeavtalar med fleire land. Den mest omfattande avtala er med EØS-landa, og Noreg har også trygdeavtaler med mellom andre USA, Canada og Australia.  Dersom du er omfatta av ein trygdeavtale, kan denne avtalen bestemme i kva land du skal vere medlem i trygda. Det som er nemnt ovanfor, kan då bli urett. Du bør undersøkje om ein trygdeavtale gjeld i ditt tilfelle.

 Trygdeavgift

 Å vere medlem i folketrygda inneber at du må betale trygdeavgift om du har inntekt frå pensjon eller arbeid

Kor mykje du skal betale i trygdeavgift, er avhengig av

• om du er skattepliktig til Noreg og trygdeavgifta blir betalt saman med skatten
• om arbeidsgivaren pliktar å betale arbeidsgivaravgift
• kva for delar av folketrygda du er medlem i dersom du ikkje er pliktig medlem

 

Når tek medlemskapen slutt?

Arbeid eller opphald i utlandet kan føre til at medlemskapen i folketrygda tek slutt.

 

Konsekvensar av ikkje å vere medlem i folketrygda

Når du ikkje er medlem i folketrygda, har du ingen rettar etter folketrygdlova.

Det vil seie at du heller ikkje skal betale trygdeavgift.